Tedbir nafakası, evlilik birliği devam ederken veya boşanma davası süresince geçici olarak hükmedilen nafakadır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 169 uyarınca, evlilik birliğinin devamı için gereken katkıyı yerine getirmeyen eşe karşı, dava açılmaksızın aile mahkemesinden tedbir nafakası talep edilebilir. Bu nafaka türü acil ihtiyaç durumlarında ekonomik koruma sağlar. Bu rehber 2026 yılında tedbir nafakasının kim için, ne zaman ve nasıl talep edileceğini detaylı şekilde açıklamaktadır.
İçindekiler
- Tedbir Nafakası Nedir?
- TMK 169 — Dava Açılmadan Tedbir Nafakası
- Boşanma Davası Sırasında Tedbir Nafakası
- Tedbir, İştirak ve Yoksulluk Nafakası Farkı
- Nafaka Tutarının Belirlenmesi
- Çocuk İçin Tedbir Nafakası
- Başvuru Süreci
- Tedbir Nafakası Dilekçe Örneği
- Nafaka Ödenmezse Tahsil Yolu
- Sıkça Sorulan Sorular
Tedbir Nafakası Nedir?
Tedbir nafakası, evlilik birliği devam ederken veya boşanma davası süresince eşler veya çocuklar için geçici olarak hükmedilen nafakadır. "Tedbir" kelimesi, kararın geçici niteliğini ifade eder; davanın sonunda kalıcı bir nafaka kararıyla (iştirak veya yoksulluk nafakası) değiştirilebilir.
TMK 169 — Dava Açılmadan Tedbir Nafakası
TMK m. 169 hükmü, eşlerden birinin diğerinden mali destek talebini düzenler. Bu hüküm uyarınca:
- Boşanma veya ayrılık davası açılması şart değildir,
- Evlilik birliği devam ederken, bir eşin diğerinden katkı talep etmesi mümkündür,
- Mahkeme, evlilik birliğinin korunması için gerekli tedbirleri alır,
- Nafaka kararı verilebilir, konut tahsisi yapılabilir.
Tipik Uygulama Senaryoları
- Eşin haksız olarak evi terk etmesi,
- Eşin maddi katkıdan kaçınması,
- Eşin mali sorumluluğunu yerine getirmemesi,
- Boşanma davasının açılması için zaman olmaması,
- Acil ekonomik koruma gereksinimi.
Boşanma Davası Sırasında Tedbir Nafakası
TMK m. 169, boşanma davası açılmış olsa bile tedbir nafakası talep edilebileceğini düzenler. Bu durumda:
- Dava dilekçesinde tedbir nafakası talep edilir,
- Hâkim, ilk duruşmada veya dava başında ara karar ile tedbir nafakası bağlar,
- Nafaka, dava sona erene ve kesinleşene kadar devam eder,
- Karar kesinleştikten sonra yerine iştirak veya yoksulluk nafakası alır.
Tedbir, İştirak ve Yoksulluk Nafakası Farkı
Tedbir Nafakası (TMK 169)
- Evlilik birliği devam ederken veya dava süresince geçici,
- Eş ve/veya çocuk için verilebilir,
- Karar tarihinden itibaren başlar,
- Dava bitince son bulur.
İştirak Nafakası (TMK 182)
- Boşanma sonrası, velayeti almayan ebeveyn ödeneği,
- Sadece çocuk için,
- Boşanma kararının kesinleşmesiyle başlar,
- Çocuk 18 yaşına kadar (ya da eğitim devam ederse 25 yaşına kadar).
Yoksulluk Nafakası (TMK 175)
- Boşanma sonrası, yoksulluğa düşen eş için,
- Sadece eş için,
- Boşanma kararının kesinleşmesiyle başlar,
- Genellikle süresiz; eşin yoksulluğu sürdükçe.
Detaylı bilgi için nafaka türleri rehberimize bakabilirsiniz.
Nafaka Tutarının Belirlenmesi
Hâkim, tedbir nafakası tutarını belirlerken şu faktörleri dikkate alır:
- Nafaka alacaklısının (eş/çocuk) yaşam ihtiyaçları,
- Nafaka yükümlüsünün mali gücü ve maaşı,
- Tarafların ortak yaşam standardı,
- Çocuğun yaşı, eğitimi, sağlık ihtiyacı,
- Mevcut ev, mal varlığı,
- Hak ve nesafet ilkesi.
2026 Yılı Ortalama Tedbir Nafakası Tutarları
- Çocuk başına: 2.500-5.000 TL/ay,
- Eş için: 3.000-8.000 TL/ay,
- Yüksek gelirli yükümlülerde: 10.000-25.000 TL üzeri.
Tutarlar her yıl TÜFE oranında artırılır. Bu konuda nafaka hesaplama rehberimize bakabilirsiniz.
Çocuk İçin Tedbir Nafakası
18 yaşından küçük çocuk varsa, tedbir nafakası bağlanması neredeyse otomatiktir. Velayet kimde kalırsa kalsın, diğer ebeveyn çocuk için nafaka ödemekle yükümlüdür.
Çocuk Nafakasında Dikkat Edilen Hususlar
- Çocuğun yaş ve eğitim seviyesi,
- Özel okul/dershane/spor faaliyetleri,
- Sağlık masrafları,
- Beslenme, giyim ihtiyacı,
- Ebeveynlerin yaşam standardı.
Başvuru Süreci
Tedbir nafakası talebi için aşağıdaki adımlar takip edilir:
- Aile mahkemesine dilekçe ile başvurulur,
- Tarafların gelir durumunu gösteren belgeler eklenir,
- Çocuk varsa kimlik bilgileri ve velayet durumu belirtilir,
- Mahkeme tedbir kararı için ön inceleme yapar,
- Acil durumda 1-2 hafta içinde ara karar verir,
- Karar kararı tebliğden sonra hemen icra edilebilir.
Tedbir Nafakası Dilekçe Örneği
TALEPTE BULUNAN: [Ad-Soyad, TC No, Adres]
KARŞI TARAF: [Eş bilgileri]
KONU: TMK m. 169 uyarınca tedbir nafakası talebi.
AÇIKLAMALAR:
1- [Tarih] tarihinde [yer] nüfus müdürlüğünde [eş] ile evlendim. Evliliğimizden [sayı] çocuğumuz vardır.
2- [Eş], evlilik birliğinin sürdürülmesi için gereken katkıdan kaçınmakta, eve ekonomik destek vermemektedir. [Olayların kısa anlatımı].
3- Çocuğumuzun/çocuklarımızın bakımı ve eğitimi tarafıma yüklenmiş olup, mali açıdan zor durumdayım.
4- TMK m. 169 uyarınca evlilik birliğinin korunması için tedbir nafakası kararı verilmesini talep ediyorum.
TALEP:
- Tarafım için aylık [miktar] TL tedbir nafakası,
- Her çocuk için aylık [miktar] TL tedbir nafakası,
- Karar tarihinden itibaren başlamak üzere, karşı taraftan tahsiline,
- Yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla arz ederim.
[Tarih] — [İmza]
Nafaka Ödenmezse Tahsil Yolu
Nafaka ödenmemesi durumunda alacaklı:
1. İcra Takibi
Nafaka kararı, ilam niteliğindedir. İcra dairesine başvurarak ilamlı icra takibi başlatılır. Maaş haczi, banka hesabı haczi gibi tüm haciz yolları açıktır.
2. Nafaka Borcunu Ödememe Suçu
İcra ve İflas Kanunu m. 344 uyarınca nafaka borcunu ödememek 3 ay hapis cezası gerektiren bir suçtur. Şikayet üzerine icra ceza mahkemesinde yargılama yapılır. Bu yaptırım nafaka tahsilinde çok güçlü bir araçtır.
3. Yurt Dışı Çıkış Yasağı
Mahkeme kararıyla nafaka borçlusunun yurt dışına çıkışı yasaklanabilir.
Daha geniş bilgi için ödeme emrine itiraz ve maaş haczi sınırı rehberlerimize bakabilirsiniz.
Tedbir nafakası talebi, nafaka tahsili veya nafaka artırımı konusunda hukuki destek almak isteyenler, Balgat Hukuk iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşanma davası açmadan tedbir nafakası alabilir miyim?
Evet. TMK m. 169 uyarınca boşanma davası açmadan, evlilik birliği devam ederken tedbir nafakası talep edilebilir.
Tedbir nafakası ne kadar süreyle verilir?
Tedbir nafakası, geçici niteliktedir. Boşanma kararı verilene kadar veya talebin reddedildiği tarihe kadar devam eder. Karar kesinleştiğinde yerine iştirak veya yoksulluk nafakası geçer.
Erkek kadından tedbir nafakası talep edebilir mi?
Evet. TMK m. 169 cinsiyet ayrımı yapmaz. Mali açıdan zayıf olan eş, diğerinden tedbir nafakası talep edebilir.
Tedbir nafakası tutarı sonradan değiştirilebilir mi?
Evet. Mali durumda değişiklik olursa nafaka artırımı veya azaltılması için dava açılabilir. Detay için nafaka artırım davası rehberine bakabilirsiniz.
Tedbir nafakası geriye dönük talep edilebilir mi?
Hayır. Tedbir nafakası karar tarihinden itibaren işler. Geçmişe dönük talep yapılamaz.
Eşim yurt dışında, nafaka tahsil edebilir miyim?
Türkiye'deki mal varlığı üzerinden tahsil mümkündür. Yurt dışı tahsili için ikili anlaşmalar veya tanıma-tenfiz süreci işletilir.