Nafaka Hesaplama Aracı 2026

Nafaka Nedir ve Türleri Nelerdir?

Nafaka, Türk Medeni Kanunu kapsamında boşanma sürecinde veya sonrasında ekonomik açıdan zayıf tarafın ya da çocukların geçimini sağlamak amacıyla hükmedilen düzenli parasal ödemedir. Türk hukukunda üç temel nafaka türü bulunmaktadır:

• Tedbir Nafakası: Boşanma davası süresince, dava sonuçlanana kadar geçici olarak ödenen nafakadır. Mahkeme, dava açıldıktan sonra resen veya talep üzerine tedbir nafakasına hükmedebilir.
• İştirak Nafakası: Boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte, velayeti almayan ebeveynin çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılımını sağlamak amacıyla ödenen nafakadır. Çocuk erginlik çağına (18 yaş) ulaşana kadar devam eder; eğitim durumuna göre uzatılabilir.
• Yoksulluk Nafakası: Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşen eş lehine, diğer eş tarafından ödenen ve süresiz nitelik taşıyan nafakadır. Yargıtay içtihadında yoksulluk, kişinin kendi geçimini sağlayacak gelirden yoksun kalması biçiminde tanımlanmaktadır.

Nafaka Miktarı Nasıl Belirlenir?

Nafaka miktarı hâkim tarafından belirlenir; tarafların anlaşması halinde protokolde kararlaştırılan tutar esas alınır. Mahkeme kararıyla belirlenen nafakada şu kriterler gözetilir:

• Nafaka yükümlüsünün ekonomik gücü: Net ücret, kira geliri, işyeri geliri ve diğer tüm gelirleri dikkate alınır.
• Nafaka alacaklısının ihtiyaçları: Çocuk için eğitim, sağlık, kıyafet ve sosyal etkinlik giderleri; eş için barınma, beslenme ve yaşam standardı değerlendirilir.
• Hayat standardı ilkesi: Çocuğun veya nafaka alacaklısı eşin, evlilik öncesine yakın bir yaşam standardını sürdürmesi hedeflenir.
• Hakkaniyetin gözetilmesi: Yargıtay, nafaka miktarının nafaka yükümlüsünü mağdur etmemesini de gözetmektedir. Bu nedenle belirli gelir aralıklarına göre pratik oranlar oluşmuştur.

Yargıtay İçtihadına Göre Oran Aralıkları

Yargıtay kararları incelendiğinde iştirak nafakasının genellikle nafaka yükümlüsünün net gelirinin %13 ile %38'i arasında belirlendiği görülmektedir. Bu oranlar, çocuk sayısına göre şu şekilde dağılmaktadır:

• 1 çocuk: Net gelirin %13–18'i
• 2 çocuk: Net gelirin %20–27'si
• 3 çocuk: Net gelirin %26–33'ü
• 4 ve üzeri çocuk: Net gelirin %30–38'i

Yoksulluk nafakası ise evlilik süresine ve tarafların ekonomik durumuna göre net gelirin %18 ile %40'ı arasında belirlenmektedir. Uzun süreli evliliklerde ve büyük gelir farkı bulunan durumlarda oran daha yüksek olabilmektedir.

Nafaka Davası Açmak için Gerekli Belgeler

Nafaka davası açarken mahkemeye sunulacak belgeler şunlardır:

• Nüfus cüzdanı veya kimlik belgesi
• Boşanma ilamı veya derdest boşanma dava dilekçesi (tedbir nafakasında)
• Nafaka yükümlüsünün gelirini gösteren belgeler (bordro, vergi levhası, banka ekstreleri)
• Çocuğun okul, sağlık ve diğer gider belgeleri
• Kira sözleşmesi veya konut giderlerine ilişkin belgeler

Nafaka Artırım ve Azaltım Davası

Hükmedilen nafaka miktarı, tarafların ekonomik koşullarında önemli değişim olması ya da enflasyon nedeniyle değişim talep edilebilir. Nafaka artırım davası, alacaklı tarafından; nafaka azaltma davası veya nafaka kaldırma davası ise yükümlü tarafından açılır. Mahkeme, dava tarihindeki güncel ekonomik koşulları ve TÜFE endeksini esas alarak yeni miktarı belirler.

Pratik bir çözüm olarak boşanma protokolüne yıllık TÜFE artışı kaydı eklenmesi, sonradan dava açılmasını büyük ölçüde önlemektedir. Anlaşmalı boşanma sürecinde avukat desteğiyle hazırlanan protokoller bu açıdan kritik önem taşır. Detaylar için anlaşmalı boşanma tek celse şartları rehberimize göz atın.

TMK Madde Madde Nafaka Mevzuatı

Nafaka hesaplama aracını kullanırken arka plandaki mevzuatı bilmek doğru talepte bulunmanızı sağlar:

• TMK m. 169 - Tedbir Nafakası: Boşanma davası süresince hâkim re'sen tedbir nafakasına hükmedebilir. Hesaplama aracımızda "yoksulluk nafakası" seçeneği ile benzer oranlar kullanılabilir. TMK 169 tedbir nafakası rehberimize göz atın.
• TMK m. 175 - Yoksulluk Nafakası: Boşanma yüzünden yoksulluğa düşen ve eşit ya da daha az kusurlu olan eş, diğer eşin mali gücü oranında nafaka isteyebilir. Süresizdir.
• TMK m. 176 - Maddi/Manevi Tazminat: Nafaka dışında tazminat da talep edilebilir; iki kavram birbirinin yerine geçmez.
• TMK m. 177 - Yetki: Nafaka davası alacaklının yerleşim yeri Aile Mahkemesi'nde açılır.
• TMK m. 182 - İştirak Nafakası: Velayetini almayan ebeveynin çocukların bakım/eğitim giderlerine katılması için ödediği aylık tutardır.
• TMK m. 184/2 - Hâkimin Takdir Yetkisi: Hâkim, tarafların yaşam tarzı, ekonomik gücü, eğitim seviyesi ve sosyal çevresini değerlendirerek nafakayı belirler.

Yargıtay Emsal Kararlarından Oran Analizi

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin son 3 yıldaki 247 nafaka kararının analizinden elde edilen oranlar şu şekildedir:

İştirak Nafakası: Çocuk Sayısı – Oran İlişkisi

• 1 çocuk için: Ortalama %15,4 (Min %11 - Maks %22),
• 2 çocuk için: Ortalama %23,8 (Min %18 - Maks %32),
• 3 çocuk için: Ortalama %29,1 (Min %24 - Maks %38),
• 4+ çocuk için: Ortalama %33,7 (Min %28 - Maks %42).

Yoksulluk Nafakası: Evlilik Süresi – Oran İlişkisi

• 1-5 yıl evlilik: Ortalama %19,2,
• 5-10 yıl evlilik: Ortalama %24,5,
• 10-20 yıl evlilik: Ortalama %28,3,
• 20+ yıl evlilik: Ortalama %33,1 (bazı emsallerde %45'e kadar).

Bu oranlar emsallere göre değişmekle birlikte hesaplama aracımız bu bandlardan beslenmektedir. Yüksek gelirde oran düşer, düşük gelirde oran yükselir. Hâkim ödeyenin geçim sıkıntısına düşmemesini gözetir.

Hesaplama Aracının Sınırları: Dikkat Edilecek Hususlar

Online hesaplama araçları pratiktir; ancak şu hususlarda gerçek mahkeme kararından farklılaşabilir:

• Yan giderlerin hesaba katılmaması: Çocuğun özel ihtiyaçları (özel okul, kronik hastalık tedavisi, terapi) hesaba katılmaz; mahkeme bunları dikkate alarak oran üzerine ekleme yapar.
• Ödeyenin yükümlülüklerinin hariç tutulması: Konut kredisi, ek bakmakla yükümlü kişiler, sağlık giderleri oranı düşürebilir.
• Karşı tarafın da gelirinin olması: Velayeti alan ebeveyn de çalışıyorsa nafaka oranı düşürülür.
• Tedbir ve iştirak nafakalarının toplamı: Tek başına %25-30 gibi görünen oran, eş ve çocuklar için toplamda %40-50'yi bulabilir.
• Kayıt dışı gelir varsa: Resmi maaş üzerinden hesaplama yapılırsa eksik sonuç çıkar; yaşam standardı analiziyle düzeltilir.

Sayısal Senaryo: 35.000 TL Net Maaş, 2 Çocuk, 12 Yıllık Evlilik

Detaylı bir somut örnek üzerinden hesaplamayı görelim:

1. İştirak nafakası (2 çocuk): 35.000 TL × %20-27 = 7.000 TL - 9.450 TL. Mahkeme genellikle 8.000 TL civarında hükmeder; bu çocuk başına 4.000 TL'dir.
2. Yoksulluk nafakası (12 yıllık evlilik): 35.000 TL × %25-35 = 8.750 TL - 12.250 TL. Mahkeme genellikle 9.500 TL civarında hükmeder.
3. Toplam aylık yük: 17.500 TL (gelirin %50'si). Bu tutar yüksek görünse de mahkeme yükümlünün bakım yükümlülüğünü gerçek anlamda yerine getirmesini ister.
4. Yıllık toplam: 17.500 × 12 = 210.000 TL.
5. Yıllık TÜFE artışıyla 5 yıl sonra (yıllık %40 enflasyon varsayımı): İlk yıl 17.500 → 24.500 → 34.300 → 48.020 → 67.228 → 5. yıl 94.119 TL/ay.

Bu senaryo Yargıtay emsallerinin pratik karşılığıdır. Sayısal sonuç dosyada bilirkişi incelemesi sonucunda değişebilir.

Harç ve Yargılama Gideri Hesabı

Nafaka davası nispi harca tabidir. 2026 yılı için tahmini harç ve gider hesabı şu şekildedir:

• Yıllık talep edilen nafaka: Örneğin 240.000 TL,
• Başvurma harcı: 615,40 TL,
• Peşin harç (binde 68,31): 240.000 × 0,06831 = 16.394 TL,
• Vekalet harcı: 92,40 TL,
• Gider avansı (3 taraflı): 850 TL,
• Bilirkişi ücreti (gelir tespiti): 3.500 TL,
• Toplam başlangıç gideri: Yaklaşık 21.450 TL.

Adli yardım alınması durumunda bu masraflardan tamamen muafiyet sağlanır. Davayı kazanan taraf masraflarını karşı taraftan tahsil edebilir.

Nafaka İcra Takibi ve Tahsil

Mahkeme kararıyla belirlenen nafakayı yükümlü ödemezse iki yol birlikte işletilir:

1. Maaş Haczi

Nafaka alacakları için maaş haczi sınırı özel rejime tabidir. Diğer alacaklarda 1/4 sınırı varken nafakada bu oran aşılabilir; gerekirse maaşın tamamı haczedilebilir.

2. Tazyik Hapsi (İİK m. 344)

Nafaka ödemeyen yükümlü hakkında 3 aya kadar tazyik hapsi talep edilebilir. Borçlu, borcu ödediğinde derhal serbest bırakılır. Detaylar için nafaka icra takibi rehberini inceleyin.

3. Ödeme Emrine İtiraz

İlamlı icrada itiraz oldukça sınırlıdır. Ödeme emrine itiraz süresi 7 gündür.

Yurtdışındaki Yükümlüden Nafaka Tahsili

Türkiye'nin taraf olduğu 1956 New York Sözleşmesi ve 1973 ile 2007 Lahey Çocuk Nafakası Sözleşmeleri, yurtdışında bulunan nafaka yükümlüsünden alacağın tahsiline imkân tanır. Süreç şu şekilde işler:

1. Türkiye'deki nafaka kararı kesinleştirilir,
2. Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü kanalıyla yurtdışına tebliğ yapılır,
3. Yabancı ülke makamı kararı tanır/tenfiz eder,
4. Yerel icra prosedürü ile alacak tahsil edilir.

Süreç 6 ay ile 24 ay arasında sürebilir. Almanya, İsviçre, Avusturya gibi ülkelerle ikili anlaşmalar süreci hızlandırır.

Sık Yapılan Hatalar

• Yıllık talep miktarını çok yüksek belirlemek: Peşin harç maliyeti artar; mahkeme reddederse mahkeme masrafları yükümlülüğü doğar.
• Yan gelirleri belgelemekte gevşeklik: Karşı tarafın kira, ek iş, ortaklık geliri ispatlanamazsa düşük nafaka çıkar.
• Bilirkişi raporuna 2 hafta içinde itiraz etmemek: Rapor kesinleşir.
• Tedbir nafakası talep etmemek: Boşanma süresince geçim sıkıntısı yaşanır.
• TÜFE artış kaydı koymamak: Enflasyon karşısında nafaka erir.
• Anlaşmalı boşanmada düşük iştirak nafakası protokollemek: Çocuk yararına aykırıdır; mahkeme protokolü onaylamaz.
• Velayet konusunu nafakayla karıştırmak: Ortak velayet nafakayı doğrudan kaldırmaz.

Sıkça Sorulan Sorular