genel

Anonim Şirket Kuruluşu 2026: Sermaye, Aşamalar ve Maliyet Rehberi

Yazan: Av. & Arb. Fırat Baydar

Anonim şirket kuruluşu, sermayesi belirli paylara bölünmüş ve ortaklarının sorumluluğu taahhüt ettikleri sermaye payları ile sınırlı olan ticari işletme türüdür. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 329-562 hükümleri ile düzenlenen anonim şirketler, 2026 yılı itibarıyla asgari 250.000 TL sermaye ile kurulabilmektedir. Kayıtlı sermaye sistemine geçen halka açık olmayan anonim şirketlerde ise bu tutar 500.000 TL'ye yükselmiştir. Bu rehber, MERSİS başvurusundan ticaret sicil tesciline kadar tüm aşamaları, gerekli belgeleri, kuruluş maliyetini ve 31.12.2026 sermaye uyum zorunluluğunu detaylı şekilde açıklamaktadır.

Anonim Şirket Nedir?

Anonim şirket (AŞ), 6102 sayılı TTK m. 329'da tanımlandığı şekliyle sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan, borçlarından dolayı yalnızca malvarlığıyla sorumlu olan bir sermaye şirketidir. Pay sahiplerinin sorumluluğu, taahhüt ettikleri sermaye payları ile sınırlıdır. Bu özellik, anonim şirketleri büyük ölçekli yatırımlar, çok ortaklı yapılar ve halka açılma planı olan girişimler için tercih edilen şirket türü haline getirir.

Anonim şirketin temel özellikleri:

  • Tüzel kişiliği ticaret siciline tescil ile kazanır,
  • Sermayesi paylara bölünür ve pay senedi çıkarabilir,
  • Pay sahibi sayısı sınırsızdır,
  • Halka arz yoluyla sermayeye katılım sağlanabilir,
  • Yönetim kurulu tarafından yönetilir,
  • Pay devri kural olarak serbesttir, noter şartı aranmaz.

Asgari Sermaye ve Blokaj (2026)

2026 yılı itibarıyla yürürlükte olan asgari sermaye tutarları:

  • Esas sermayeli anonim şirket: 250.000 TL,
  • Kayıtlı sermayeli (halka açık olmayan) AŞ: 500.000 TL başlangıç sermayesi,
  • Halka açık anonim şirket: SPK düzenlemeleri çerçevesinde belirlenir.

Banka Blokajı (Yüzde 25 Kuralı)

TTK m. 344 uyarınca taahhüt edilen nakdi sermayenin en az yüzde 25'i tescilden önce bir bankada şirket adına açılacak özel hesaba yatırılarak bloke edilmelidir. Örnek:

  • 250.000 TL sermayeli bir AŞ için 62.500 TL banka blokajı,
  • 500.000 TL sermayeli kayıtlı sermayeli AŞ için 125.000 TL blokaj,
  • Kalan yüzde 75'lik tutar, şirketin tescilinden itibaren 24 ay içinde ödenir.

Ayni sermaye konulması halinde değerleme bilirkişi raporu hazırlanır ve bu kıymetler ticaret siciline tescil edilir; ayni sermaye için blokaj zorunluluğu bulunmaz.

Kurucu Sayısı ve Tek Kişilik AŞ

TTK m. 338 hükmü gereği anonim şirket bir veya daha fazla kurucu ile kurulabilir. Kurucu gerçek veya tüzel kişi olabilir. Yabancı uyruklu gerçek/tüzel kişiler de kurucu olabilir.

Tek Pay Sahipli Anonim Şirket

Tek kişilik AŞ uygulamada özellikle aile şirketleri, holding bağlı ortaklıkları ve yatırım amaçlı yapılarda tercih edilir. Avantajları:

  • Karar alma süreci hızlıdır,
  • Yönetim kurulu tek üyeli olabilir,
  • Aynı kişi hem pay sahibi hem yönetim kurulu üyesi olabilir,
  • Genel kurul toplantı şekli sadeleşir,
  • Limited şirkete kıyasla pay devrinde noter zorunluluğu yoktur.

Tek pay sahibi haline gelinmesi veya bu durumun değişmesi 7 gün içinde yönetim kurulu tarafından ticaret siciline bildirilmek ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilmek zorundadır.

Kuruluş Aşamaları

Anonim şirket kuruluş süreci sırasıyla şu adımlardan oluşur:

1. Mali Müşavir Seçimi ve Ön Hazırlık

Kuruluş sürecinde yer alacak bir SMMM/YMM ile sözleşme yapılması, kuruluş sonrası muhasebe defterleri ve beyannameler açısından kritiktir.

2. MERSİS Başvurusu

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı'na ait MERSİS (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi) üzerinden başvuru yapılır. Bu aşamada:

  • Şirket unvanı tescil edilir,
  • İletişim ve adres bilgileri girilir,
  • Faaliyet konusu (NACE kodu) belirlenir,
  • Pay sahipleri ve sermaye dağılımı tanımlanır,
  • Yönetim kurulu üyeleri girilir.

3. Ana Sözleşmenin Hazırlanması

Ana sözleşme MERSİS üzerinden otomatik olarak şekillenir. TTK m. 339 uyarınca ana sözleşmede yer alması zorunlu hükümler:

  • Şirketin ticaret unvanı ve merkez adresi,
  • Esaslı amacı ve konusu,
  • Sermayesi ve pay türleri,
  • Pay sahiplerinin ad, soyad ve vatandaşlık bilgileri,
  • Yönetim kurulu üyelerinin sayısı, görev süresi,
  • İlan şekli,
  • Hesap dönemi.

4. Sermaye Blokajı

Bir bankada şirket adına özel hesap açılır, taahhüt edilen nakdi sermayenin en az yüzde 25'i bloke edilir ve banka blokaj yazısı alınır.

5. Rekabet Kurumu Payı

4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun gereği sermayenin on binde 4'ü Rekabet Kurumu hesabına yatırılır. Bu ödeme dekontu tescil dosyasında ibraz edilir.

6. Ticaret Sicil Tescili

Hazırlanan tüm evraklar ile bağlı bulunulan ticaret sicil müdürlüğüne başvurulur. Tescil ile birlikte şirket tüzel kişilik kazanır. Tescil Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilir.

7. Vergi Dairesi ve SGK Açılışı

Ticaret sicil tescili sonrası ilgili vergi dairesinde mükellefiyet açılır, e-tebligat adresi alınır, defter tasdikleri (e-defter geçişi dahil) yapılır. Personel istihdamı planlanıyorsa SGK işyeri sicil numarası alınır.

8. İmza Sirküleri ve Banka Hesabı Aktivasyonu

Yönetim kurulu temsil yetkisi alan kişilerin imza sirküleri notere onaylatılır. Bloke edilen sermaye, vergi levhası ve ticaret sicil tasdiknamesi ibrazı ile çözülerek şirket faaliyetlerine başlanır.

Gerekli Belgeler

Anonim şirket kuruluşu için ticaret sicil müdürlüğüne sunulacak belgeler:

  • MERSİS başvuru çıktısı,
  • Ana sözleşme (MERSİS üzerinden hazırlanan),
  • Kurucular beyanı,
  • Banka sermaye blokaj yazısı,
  • Rekabet Kurumu payı ödeme dekontu,
  • Yönetim kurulu üyelerinin görevi kabul belgesi,
  • Tüzel kişi ortak varsa yetkili organ kararı,
  • Yabancı uyruklu ortak varsa apostilli pasaport tercümesi,
  • İşyeri açma ve çalışma ruhsatına esas adres bilgileri,
  • Oda kayıt beyannamesi.

Kuruluş Maliyeti 2026

Anonim şirket kuruluşunun yaklaşık maliyet kalemleri:

  • Ticaret sicil harç ve oda kaydı: 8.000 - 15.000 TL,
  • Defter tasdik ücretleri: 2.500 - 4.000 TL,
  • İmza sirküleri ve noter masrafları: 3.000 - 6.000 TL,
  • Mali müşavir kuruluş hizmet bedeli: 10.000 - 25.000 TL,
  • Rekabet Kurumu payı (sermayenin 0,04'ü): 100 TL (250.000 TL sermaye için),
  • Avukatlık vekalet ücreti (opsiyonel): AAÜT'ye göre değişkendir,
  • Toplam tahmini maliyet: 25.000 - 60.000 TL.

Bu rakamlara 62.500 TL banka blokajı dahil değildir. Avukatlık ücretleri için 2026 AAÜT rehberimize bakabilirsiniz.

31.12.2026 Sermaye Uyum Zorunluluğu

15 Kasım 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile anonim şirketler için asgari sermaye 50.000 TL'den 250.000 TL'ye, limited şirketler için 10.000 TL'den 50.000 TL'ye yükseltilmiştir. Mevcut şirketler için verilen geçiş süresi 31 Aralık 2026 tarihinde dolmaktadır.

Önemli Uyarı Sermayesi 250.000 TL'nin altında kalan anonim şirketler, 31.12.2026 tarihine kadar sermaye artırımı yapmadıkları takdirde 6102 sayılı TTK m. 529 ve geçici hükümleri uyarınca kanunen infisah etmiş (sona ermiş) sayılır. Bu durumda tasfiye süreci başlar, ticari faaliyet ehliyeti kaybedilir.

Sermaye uyumu için yapılması gerekenler:

  • Olağanüstü genel kurul toplanması,
  • Sermaye artırım kararının alınması,
  • Ana sözleşmenin sermaye maddesinin tadili,
  • Artırılan tutarın yüzde 25'inin bankaya yatırılması,
  • Karar ve tadilin ticaret siciline tescili.

Vergisel ve Hukuki Sorumluluklar

Kuruluş sonrası anonim şirketi bekleyen başlıca vergisel ve hukuki yükümlülükler:

Vergisel Yükümlülükler

  • Kurumlar vergisi mükellefiyeti (genel oran yüzde 25),
  • KDV beyannameleri (aylık),
  • Muhtasar ve prim hizmet beyannamesi,
  • Geçici vergi beyannameleri (üç aylık),
  • e-Fatura, e-Defter, e-Arşiv geçiş zorunluluğu (cironun belirli bir tutara ulaşması halinde).

Yönetim Kurulu Sorumluluğu

TTK m. 553 uyarınca yönetim kurulu üyeleri, görevlerini yerine getirirken gerekli özeni göstermemekten doğan zararlardan kişisel olarak sorumludur. Vergi borçları için VUK m. 10 ve 6183 sayılı Kanun m. 35 düzenlemeleri kişisel sorumluluk getirir. Şirket borçları için kural olarak ortaklar sermaye taahhütleri kadar sorumlu olsa da yönetim kurulu üyelerinin kamu borçlarından kişisel sorumluluğu özel bir öneme sahiptir.

Sözleşmesel Yükümlülükler

Şirket ticari faaliyete başladığında 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri çerçevesinde sözleşmesel sorumlulukla karşı karşıya kalır. Yapılan sözleşmelerde temerrüt, ifa ve zamanaşımı süreleri için borçlar hukuku zamanaşımı süreleri rehberimize bakabilirsiniz. Yapılan tahsilat işlemlerinde ihtarname zorunluluğu için ihtarname örneği rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Anonim şirket kuruluşu, ana sözleşme hazırlığı, sermaye artırımı ve uyum süreci konularında hukuki destek için Balgat Hukuk iletişim sayfası üzerinden büromuza ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Anonim şirket kuruluşu için asgari sermaye 2026 yılında ne kadardır?

2026 yılında anonim şirket asgari sermaye tutarı 250.000 TL'dir. Kayıtlı sermaye sistemini benimseyen halka açık olmayan anonim şirketlerde bu rakam 500.000 TL başlangıç sermayesidir.

Anonim şirket kuruluşunda sermayenin ne kadarı bankaya bloke edilir?

6102 sayılı TTK m. 344 uyarınca taahhüt edilen nakdi sermayenin en az yüzde 25'i tescilden önce bankada bloke ettirilmelidir. 250.000 TL sermayeli bir şirkette bu rakam 62.500 TL'dir.

Tek kişilik anonim şirket kurulabilir mi?

Evet. TTK m. 338 uyarınca anonim şirket tek bir gerçek veya tüzel kişi pay sahibi ile kurulabilir. Tek pay sahibi durumu 7 gün içinde ticaret siciline bildirilmek zorundadır.

Anonim şirket kuruluş süreci ne kadar sürer?

Tüm süreç ortalama 5-10 iş günü içinde tamamlanabilir. Belgelerin eksiksiz hazırlanması süreci kısaltır. Yabancı ortaklı kuruluşlarda apostil ve tercüme nedeniyle süreç 15-20 iş gününe uzayabilir.

Anonim şirket ile limited şirket arasındaki fark nedir?

AŞ'de ortak sayısı sınırsızdır, halka arz mümkündür, hisse devri kolaydır ve noter şartı yoktur. Limited şirkette ortak sayısı en fazla 50'dir; hisse devri için yazılı ve noter onaylı sözleşme zorunludur. AŞ asgari sermayesi 250.000 TL, limited şirket asgari sermayesi 50.000 TL'dir.

Sermayesi yetersiz olan AŞ'ler ne yapmalıdır?

Sermayesi 250.000 TL'nin altında olan anonim şirketler 31.12.2026 tarihine kadar sermaye artırımı yapmak zorundadır. Aksi takdirde TTK uyarınca kanunen infisah etmiş sayılır ve tasfiye süreci başlar.

Yabancılar Türkiye'de anonim şirket kurabilir mi?

Evet. Yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişiler Türkiye'de anonim şirket kurabilir. 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu uyarınca yerli ve yabancı yatırımcılar eşit haklara sahiptir. Pasaport ve apostilli belgeler tercüme ettirilerek sunulur.

Sorumluluk Reddi Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Şirket kuruluşu, sermaye artırımı ve TTK uyum işlemlerinde somut olayınızın koşullarına göre bir avukat ve mali müşavirden destek alınması tavsiye edilir.