Elektrikli Bisiklet Kazası Tazminatı 2026: 50cc Altı-Üstü Ayrımı

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı, pedal destekli ya da gaz kollu elektrik motoru ile çalışan iki tekerlekli araçların karıştığı trafik kazalarında zarar gören sürücü, yaya, yolcu veya karşı tarafın haklarını düzenleyen hukuki süreçtir. Türkiye'de elektrikli bisikletler motor gücü ve hız sınırlarına göre iki kategoride değerlendirilir: 250 W / 25 km/h sınırının altında kalan modeller bisiklet sayılır; bu sınırı aşan modeller motorlu bisiklet ya da hafif motosiklet kabul edilir. Bu ayrım 2918 sayılı KTK madde 91 zorunlu trafik sigortası yükümlülüğünü ve madde 108 Güvence Hesabına başvuru hakkını doğrudan etkiler. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi içtihatları doğrultusunda elektrikli bisiklet kazalarında doğru muhatap ve doğru sigorta seçimi başarıyı belirler. Bu rehberde elektrikli bisiklet kazası tazminatı sürecinin tüm aşamaları açıklanmaktadır.

Elektrikli Bisiklet Türleri ve Statüsü

Elektrikli bisikletlerin hukuki statüsü Karayolları Trafik Yönetmeliği ile Bisiklet Yolları Yönetmeliği'nde teknik parametrelere bağlanmıştır. Bu sınıflandırma, elektrikli bisiklet kazası tazminatı talebinde doğrudan etkilidir.

1. Pedelec / Pedal Destekli Elektrikli Bisiklet (Bisiklet Sayılır)

• Azami sürekli motor gücü: 250 W,
• Azami hız: 25 km/h (motor desteği bu hızda kesilir),
• Pedal çevrilmedikçe motor çalışmaz,
• Trafik tescili gerekmez,
• Sürücü belgesi gerekmez,
• Zorunlu trafik sigortası kapsamı dışıdır,
• Yaş alt sınırı genellikle 15.

2. Gaz Kollu / Throttle Elektrikli Bisiklet (Motorlu Bisiklet)

• Pedal çevirme olmadan da motor çalışır,
• 250 W üstü veya 25 km/h üstü hız,
• Motorlu bisiklet sayılır,
• Trafik tescili zorunlu,
• M sınıfı sürücü belgesi şart,
• Zorunlu trafik sigortası zorunlu (KTK madde 91),
• Kask zorunluluğu.

3. Yüksek Güçlü Elektrikli Bisiklet (Hafif Motosiklet)

• 1000 W ve üzeri motor gücü,
• 45 km/h üzeri azami hız,
• Motosiklet sayılır (50 cc içten yanmalı eşdeğeri),
• A1 sınıfı sürücü belgesi,
• Trafik sigortası zorunlu,
• Tüm motosiklet kuralları geçerli.

Statü Belirlenmesinin Önemi

Elektrikli bisikletin hangi kategoride olduğu; sigorta yükümlülüğü, Güvence Hesabına başvuru hakkı, sürücü belgesi gerekliliği, kask zorunluluğu ve sorumluluk esaslarını değiştirir. Şüpheli hâllerde aracın TS (Türk Standardı) belgesi, tip onayı, fatura ve teknik özellikleri incelenir.

Yasal Dayanak: KTK 91, 97, 108 ve TBK 49

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı çok katmanlı yasal düzenlemeye dayanır:

Yasal dayanaklar:

• KTK madde 3: Motorlu araç, motorlu bisiklet ve bisiklet tanımları,
• KTK madde 85: İşletenin tehlike sorumluluğu,
• KTK madde 86: Sorumluluktan kurtulma şartları,
• KTK madde 91: Zorunlu mali sorumluluk sigortası,
• KTK madde 97: Zarar görenin doğrudan başvuru hakkı,
• KTK madde 108: Güvence Hesabı,
• TBK madde 49: Haksız fiil sorumluluğu (sürücü),
• TBK madde 53: Destekten yoksun kalma,
• TBK madde 56: Bedensel zarar ve manevi tazminat,
• TBK madde 66: Adam çalıştıranın sorumluluğu (kurye/işveren),
• TBK madde 71: Tehlikeli faaliyet sorumluluğu,
• TBK madde 72: Zamanaşımı (2 yıl/10 yıl),
• Karayolları Trafik Yönetmeliği: Teknik tanımlar ve kullanım kuralları.

50 cc Altı / Üstü Ayrımı ve Sonuçları

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ve Hukuk Genel Kurulu kararlarında 50 cc içten yanmalı motor eşdeğeri kabul edilen sınır, elektrikli bisikletlerde Güvence Hesabına başvuru hakkını belirleyen kritik eşiktir. Bu eşik elektrikli bisiklet kazası tazminatı pratiğinde sıklıkla tartışılır.

50 cc Altı Eşdeğeri (250 W / 25 km/h Altı)

• KTK kapsamında motorlu araç sayılmaz,
• Zorunlu trafik sigortası yapılması gerekmez,
• Güvence Hesabına başvurulamaz,
• Zarar gören doğrudan sürücüye TBK 49 ile başvurur,
• Sürücünün ödeme gücü yoksa tazminat tahsili güçleşir,
• Karşı motorlu araç kusurluysa onun sigortasından yararlanılır.

50 cc Üstü Eşdeğeri (250 W / 25 km/h Üstü)

• Motorlu bisiklet veya hafif motosiklet sayılır,
• Zorunlu trafik sigortası şart,
• Sigortasız aracın kazasında Güvence Hesabı devreye girer,
• Sürücü belgesi (M veya A1) zorunlu,
• Trafik tescili ve plaka zorunlu,
• İşleten (sahip) ve sürücü müşterek-müteselsil sorumlu.

Yargıtay 17. HD Yaklaşımı

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi yerleşik içtihatlarında, elektrikli bisikletin motor gücü ve azami hızı 50 cc eşdeğerinin altındaysa Güvence Hesabına başvuru hakkını kabul etmemektedir. Bu içtihat doğrultusunda standart pedelec elektrikli bisikletlerin kazasında sigortasız/kaçan sürücü için Güvence Hesabı yolu kapalı kalmaktadır. Zarar gören doğrudan sürücüye karşı dava açmak zorundadır.

Sigorta Yükümlülüğü ve Güvence Hesabı

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı bakımından devreye giren sigortalar şunlardır:

1. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası

• Yalnızca motorlu bisiklet/hafif motosiklet kategorisindeki elektrikli bisikletler için,
• KTK madde 91 zorunluluk,
• 2026 limitler: kişi başı 3.600.000 TL, kaza başı 18.000.000 TL, araç başı maddi 400.000 TL,
• Üçüncü kişilere verilen zararı karşılar,
• Manevi tazminat sigorta kapsamı dışı.

2. Güvence Hesabı (KTK Madde 108)

• Aracın zorunlu trafik sigortasının olmaması,
• Çarpıp kaçma kazalarında failin tespit edilememesi,
• Sigorta şirketinin iflası,
• Çalınan aracın kazaya yol açması,
• Yalnızca motorlu araç sayılan elektrikli bisikletler için geçerli.

3. İhtiyari Sigortalar

• İhtiyari mali sorumluluk: Artan teminat tutarı,
• Ferdi kaza sigortası: Sürücü kendisi için,
• Bisiklet sigortası: Hırsızlık + maddi hasar,
• Ürün sorumluluk sigortası: Üretici/ithalatçı için.

4. Karşı Aracın Trafik Sigortası

Elektrikli bisiklet sürücüsü, karşı motorlu aracın kazasında üçüncü kişi sayılır ve karşı aracın 2026 yılı zorunlu trafik sigortası teminat limitleri kapsamında doğrudan tazminat alır.

Kusur Tespiti ve Müterafik Kusur

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı davalarında kusur tespiti, polis tutanağı ve bilirkişi raporu ile yapılır. Kusur dağılımı doğrudan tazminat tutarını etkiler.

Elektrikli Bisiklet Sürücüsünün Kusurlu Sayıldığı Hâller

• Bisiklet yolu varken karayolunda gitmek,
• Yaya yolunda sürmek,
• Trafik işaretlerine uymamak (kırmızı ışık, dur),
• Sollama kurallarına uymamak,
• Gece reflektör/ışık olmadan sürmek,
• Çift kişi binmek (üretici tasarımı buna izin vermiyorsa),
• Alkollü kullanım,
• Kask takmamak (yüksek güçlü modeller için).

Motorlu Aracın Kusurlu Sayıldığı Hâller

• Elektrikli bisikletliye kapı açmak,
• Şerit ihlali ile çarpmak,
• Park hâlinden çıkarken çarpmak,
• Aynaya bakmadan sollamak,
• Sağa dönüş sırasında yan şeritteki bisiklete çarpmak,
• Hız ihlali nedeniyle fren mesafesinin yetersiz kalması.

Müterafik Kusur ve Tazminat İndirimi

6098 sayılı TBK madde 52 hükmü, zarar görenin kendi kusurunun zararın meydana gelmesinde veya artmasında etkili olduğu hâllerde tazminatın indirilebileceğini düzenler. Kask takmama, gece ışıksız sürme, alkollü olma gibi durumlar müterafik kusur olarak değerlendirilir ve asli ve tali kusur ayrımına göre tazminatta indirim yapılır.

Talep Edilebilecek Tazminat Kalemleri

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı, kazanın türü ve zararın boyutuna göre çeşitli kalemleri kapsar.

Yaralanma Hâlinde

• Tedavi giderleri: Hastane, ameliyat, ilaç, fizyoterapi, protez,
• Geçici iş göremezlik: İyileşme süresince gelir kaybı,
• Sürekli iş göremezlik: Maluliyet oranı + PMF tablosu,
• Bakıcı gideri: Refakat ihtiyacı,
• Estetik bozukluk tazminatı: Sürekli iz,
• Yol giderleri,
• Manevi tazminat: Acı, ızdırap (TBK madde 56).

Ölüm Hâlinde

• Destekten yoksun kalma: Eş, çocuk, anne-baba (TBK 53),
• Cenaze ve defin giderleri,
• Manevi tazminat: Yakınlar için,
• Ölüm öncesi tedavi giderleri.

Maddi Hasar Hâlinde

• Elektrikli bisiklet onarım/yenileme bedeli,
• Kask, kıyafet, çanta zararı,
• Cep telefonu, GPS,
• Karşı araca verilen hasar (sürücü kusurluysa).

Hesaplama Örnekleri

Elektrikli bisiklet kazası tazminatı hesabı olayın koşullarına göre farklı sonuçlar verir.

Örnek 1: Düşük Güçlü Pedelec — Motorlu Araç Çarpmış

38 yaşındaki pedelec sürücüsü (200 W, 23 km/h), bisiklet yolunda giderken park yerinden ani çıkış yapan otomobilin çarpması sonucu yaralanmış, %14 maluliyet almıştır. Aylık geliri 32.000 TL'dir.

• Sürekli iş göremezlik (PMF): 410.000 TL,
• Geçici iş göremezlik (3 ay): 96.000 TL,
• Tedavi giderleri: 65.000 TL,
• Bisiklet hasarı: 25.000 TL,
• Maddi toplam: 596.000 TL,
• Manevi tazminat (otomobil sürücüsünden): 160.000 TL,
• Sorumlu: Otomobilin zorunlu trafik sigortası + sürücü.

Örnek 2: Yüksek Güçlü Gaz Kollu Elektrikli Bisiklet — Yayaya Çarpmış

52 yaşındaki yaya, kaldırımda yürürken gaz kollu elektrikli bisiklet sürücüsünün (800 W, 38 km/h) çarpması sonucu kalça kemiği kırılmış, %18 maluliyet almıştır. Aylık geliri 28.000 TL'dir.

• Sürekli iş göremezlik: 460.000 TL,
• Geçici iş göremezlik (4 ay): 112.000 TL,
• Tedavi giderleri: 90.000 TL,
• Bakıcı gideri (3 ay): 70.000 TL,
• Maddi toplam: 732.000 TL,
• Manevi tazminat (sürücüden): 220.000 TL,
• Sorumlu: Elektrikli bisikletin zorunlu trafik sigortası + sürücü.

Örnek 3: Çarpıp Kaçan Elektrikli Bisiklet

22 yaşındaki yaya, gece bilinmeyen elektrikli bisiklet sürücüsünün çarpması sonucu yaralanmış, %8 maluliyet almıştır. Aylık geliri 18.000 TL'dir.

• Sürekli iş göremezlik: 145.000 TL,
• Tedavi giderleri: 28.000 TL,
• Manevi tazminat: 70.000 TL,
• Aracın motor gücü tespit edilemediği için Güvence Hesabı yolu güç,
• Faili tespit edilmedikçe tazminat tahsili güçleşir,
• Kamera görüntüleri, tanık ifadeleri, plaka tespiti kritik.

Başvuru ve Dava Süreci

Elektrikli bisiklet kazası sonrası izlenecek adımlar:

1. Olay Yerinde

• 112 çağrısı (sağlık ve polis),
• Trafik kazası tespit tutanağı,
• Alkol/madde testi,
• Fotoğraf-video çekimi,
• Tanık iletişim bilgileri,
• Kamera yerlerinin tespiti,
• Elektrikli bisikletin marka/model/teknik özelliklerinin kaydı.

2. Delil Toplama

• Aracın TS belgesi/tip onayı (motor gücü tespiti için),
• Hastane raporu, adli tıp/heyet raporu,
• Maaş bordrosu, vergi levhası,
• Sigorta poliçesi (varsa),
• Bilirkişi kusur raporu.

3. Sigorta Başvurusu

• Karşı aracın zorunlu trafik sigortasına KTK 97 ile başvuru,
• Sigortasız araç hâlinde Güvence Hesabına başvuru (motorlu bisiklet için),
• Sigorta 15 iş günü değerlendirme, 8 iş günü ödeme,
• Red veya yetersiz ödeme hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu.

4. Dava Yolu

• Asliye Hukuk Mahkemesi (TBK 49 davası),
• Asliye Ticaret Mahkemesi (sigorta için),
• Zamanaşımı: TBK 72 gereği 2 yıl/10 yıl; ölüm/yaralama suçunda ceza zamanaşımı,
• Ayrıntı için trafik kazası zamanaşımı süresi 2026 rehberimize bakın.

5. Arabuluculuk

Ticari nitelikteki tazminat davalarında arabuluculuk zorunludur. Zorunlu arabuluculuk rehberimiz ayrıntılı bilgi içerir.

Sıkça Sorulan Sorular

Elektrikli bisikletim için trafik sigortası yaptırmak zorunda mıyım?

250 W ve 25 km/h sınırı altında kalan pedelec bisikletler için zorunlu değildir. Bu sınırı aşan motorlu bisiklet ve hafif motosiklet kategorisindeki elektrikli bisikletler için KTK madde 91 gereği zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırma yükümlülüğü vardır.

Elektrikli bisikletim çarpıp kaçtı, Güvence Hesabına başvurabilir miyim?

Aracın motor gücü ve hızı 50 cc eşdeğeri üzerinde ise Güvence Hesabına başvurulabilir. Standart pedelec için Yargıtay 17. HD içtihatları doğrultusunda Güvence Hesabı yolu kapalıdır; doğrudan sürücüye dava açılır.

Elektrikli bisiklet ile yayaya çarptım, ceza alır mıyım?

Evet. 5237 sayılı TCK madde 89 taksirle yaralama, madde 85 taksirle öldürme suçları uygulanır. Aracın motorlu sayılıp sayılmaması ceza miktarını etkileyebilir. Ayrıca KTK kapsamında idari para cezaları (yaya yolu kullanımı, kask takmama vb.) verilir.

16 yaşımdan küçüğüm elektrikli bisiklet kullanabilir miyim?

Standart pedelec için yaş alt sınırı 15'tir. Motorlu bisiklet kategorisindeki modeller için 16 yaş + M sınıfı sürücü belgesi şarttır. Bu sınırların altında kullanım hâlinde anne-babanın TBK madde 369 kapsamında küçüğün fiilinden sorumluluğu doğar.

Elektrikli bisiklet kazası sonrası ne zaman dava açmalıyım?

TBK madde 72 gereği zararı ve faili öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde 10 yıllık zamanaşımı vardır. Yaralanma/ölüm hâlinde ceza zamanaşımı süreleri (8 yıl) tazminat davasına uygulanır. Geç başvuru hak kaybına yol açar.

Kurye elektrikli bisikleti kullanırken kaza yaparsam platform sorumlu mu?

Evet, koşullara göre. Bordrolu kurye için işveren sıfatıyla 4857 İK 77, 6331 İSG Kanunu ve TBK 417 sorumluluğu doğar; iş kazası tazminatı talep edilir. Esnaf kurye için TBK 49, 66 ve 71 hükümleri çerçevesinde platformun denetim/eğitim/ekipman ihmali değerlendirilir.