Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği 2026 (Ücretsiz İndir)

Anlaşmalı boşanma davalarında mahkemenin kararını verebilmesi için tarafların hazırladığı boşanma protokolü, dilekçeyle birlikte sunulması zorunlu en kritik belgedir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi içtihatları çerçevesinde hazırlanmamış, eksik veya muğlak maddeler içeren protokoller hâkimce reddedilmekte; bu durum davanın uzamasına ya da çekişmeli yargılamaya dönüşmesine yol açmaktadır. Bu rehberde protokolün zorunlu maddeleri, Yargıtay onay kriterleri, sık yapılan hatalar ve imza sürecine ilişkin kapsamlı bilgiler yer almaktadır.

Protokolde Yer Alması Zorunlu Maddeler (Yargıtay 2.HD Onay Kriterleri)

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, anlaşmalı boşanma protokollerini değerlendirirken belirli kriterleri esas almaktadır. Bu kriterlere uymayan protokoller bozma kararıyla geri döner; aile mahkemeleri de bu içtihatlar doğrultusunda protokolleri incelemektedir.

1. Velayet Düzenlemesi

Müşterek çocuk varsa her birinin velayetinin hangi eşe verileceği ad, soyad ve doğum tarihi belirtilerek açıkça yazılmalıdır. Yargıtay, belirsiz ifadelere ("çocukların velayeti taraflarca belirlenecektir" gibi) dayalı protokolleri onaylamamaktadır. Birden fazla çocuk varsa her biri için ayrı velayet düzenlemesi yapılmalıdır.

2. Kişisel İlişki Takvimi

Velayet hakkı verilmeyen eşin çocukla görüşme günleri, saatleri, yaz tatili ve dini bayramlardaki görüşme düzenlemesi somut olarak belirtilmelidir. "Tarafların mutabakatıyla belirlenir" şeklindeki muğlak ifadeler Yargıtay tarafından kabul edilmemektedir. Kişisel ilişki, çocuğun okul ve sosyal yaşamını sekteye uğratmayacak biçimde düzenlenmelidir.

3. İştirak Nafakası

Her müşterek çocuk için iştirak nafakasının aylık TL tutarı, ödeme günü ve yöntemi (banka havalesi/EFT) açıkça belirtilmelidir. Ayrıca her yıl uygulanacak artış oranının da protokolde yer alması zorunludur; artış oranının ÜFE'ye bağlanması Yargıtay'ın tercih ettiği yöntemdir. İştirak nafakası tamamen sıfır olarak belirlenmesi, Yargıtay 2. HD içtihadına göre çocuğun üstün yararına aykırı bulunarak reddedilmektedir.

4. Yoksulluk Nafakası

Tarafların yoksulluk nafakası talep etmeyip etmeyeceği, talep varsa miktarı, süresi ve ödeme biçimi protokolde açıkça kararlaştırılmalıdır. Yoksulluk nafakası talep edilmeyeceğinin yazılması da geçerlidir; ancak bu beyanın açık ve iradeye dayalı olması şarttır.

5. Maddi ve Manevi Tazminat

Her iki tarafın maddi ve manevi tazminat taleplerinden feragat edip etmediği ya da belirli bir tazminat miktarı üzerinde anlaşıldıysa tutarı ve ödeme koşulları protokolde belirtilmelidir. Bu alan boş bırakılırsa hâkim talebin belirsizliği gerekçesiyle değişiklik isteyebilir.

6. Mal Paylaşımı

Evlilik birliği süresince edinilmiş mallara ilişkin tasfiyenin nasıl yapılacağı düzenlenmelidir. Taşınmaz mülkler için tapu devri hükmü, taşıtlar için ruhsat devri, banka hesapları ve birikimlere ilişkin düzenleme protokole eklenmelidir. Aile konutu şerhinin kaldırılması da ayrıca belirtilmelidir (TMK m. 194). Mal paylaşımına ilişkin herhangi bir talep kalmadığı durumlarda bu durum açıkça beyan edilmelidir.

Hâkim Protokolü Değiştirebilir mi?

Evet. TMK 166/3 uyarınca anlaşmalı boşanmada hâkimin aktif bir denetim yetkisi bulunmaktadır. Hâkim şu hallerde protokolde değişiklik talep edebilir:

• Nafaka miktarı çocuğun temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetmiyorsa
• Kişisel ilişki düzenlemesi çocuğun eğitim veya sağlık yararına aykırıysa
• Velayet kararı çocuğun üstün yararını gözetmiyorsa
• Mal paylaşımı düzenlemesi kamu düzenine aykırıysa
• Taraflardan birinin iradesi baskı altında şekillendiğine dair belirtiler varsa

Hâkim değişiklik talep ettiğinde tarafların iki seçeneği bulunmaktadır: önerilen değişikliği kabul etmek ya da reddetmek. Reddetmeleri halinde anlaşmalı boşanma gerçekleşmez; dava ya düşürülür ya da çekişmeli boşanmaya dönüşür. Bu nedenle protokolün en başından Yargıtay içtihatlarıyla uyumlu hazırlanması zaman ve maliyet tasarrufu sağlar.

Protokolde Sık Yapılan Hatalar

Yargı uygulamasında en sık karşılaşılan protokol hataları şunlardır:

Eksik Velayet Düzenlemesi

Birden fazla müşterek çocuk varken tek bir velayet maddesiyle "çocukların velayeti anneye" gibi toplu ifade kullanılması, her çocuk için ayrı ayrı düzenleme yapılmaması önemli bir hata olarak değerlendirilmektedir. Yargıtay, çocuk sayısı kadar ayrı velayet maddesi aranmaktadır.

Yetersiz Nafaka Miktarı

Sembolik düzeyde belirlenen iştirak nafakası, hâkim tarafından çocuğun üstün yararına aykırı bulunarak değiştirilmesi talep edilebilir. Öte yandan nafakaya yıllık artış oranı eklenmemesi de sık yapılan bir eksiklik olup ilerleyen yıllarda nafaka davalarına zemin hazırlar.

Mal Paylaşımında Belirsizlik

Taşınmazların tapu bilgileri yerine sadece "ev" diye belirtilmesi, banka hesaplarının belirtilmemesi ya da "taraflarca karara bağlanacak" gibi belirsiz ifade kullanılması protokolün mahkemece onaylanmamasına yol açabilir. Mal paylaşımı her varlık kalemi için somut şekilde düzenlenmelidir.

Kişisel İlişki Takviminin Muğlak Yazılması

"Eşlerin mutabık kalacakları günlerde" gibi ifadeler, kararın kesinleşmesinden sonra ileride taraflar arasında ciddi anlaşmazlıklara yol açmaktadır. Gün, saat ve tatil dönemleri somut şekilde yazılmalıdır.

Aile Konutu Şerhinin Unutulması

Evlilik birliği süresince tapuya işlenen aile konutu şerhi (TMK m. 194), boşanma kararıyla otomatik olarak kalkmaz. Şerhin kaldırılması için protokolde ayrıca hüküm kurulması ya da sonradan ayrı bir tapu işlemi yapılması gerekir. Bu durum, taşınmazın devri önünde ciddi bir engel oluşturabilir.

Protokolü Avukata Göstermeden İmzalamanın Riskleri

Anlaşmalı boşanma protokolü, boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte bağlayıcı bir hukuki belge niteliği kazanır. Bu nedenle imzalanmadan önce dikkatli bir hukuki incelemeden geçirilmesi hayati önem taşır.

Sonradan değiştirmek masraflı ve zor olur: Boşanma kararı kesinleştikten sonra protokol hükümleri ancak yeni davalar açılarak değiştirilebilir. Nafaka için artırım veya azaltım davası, velayet için değişiklik davası, mal paylaşımı için tasfiye davası açmak hem zaman hem de maddi külfet doğurur.

Hak kayıpları geri döndürülemez: Özellikle mal paylaşımı ve tazminat konularında yapılan hatalar kesinleşmiş kararda düzeltilemez. Örneğin, değerli bir taşınmazı eşe bırakmayı kabul eden bir madde, imzalandıktan sonra pişmanlık gerekçesiyle geçersiz kılınamaz.

Çocuk hakları ihlali riski: Avukatsız hazırlanan protokollerde en sık karşılaşılan sorun, iştirak nafakasının düşük tutulması ya da kişisel ilişki düzenlemesinin eksik kalmasıdır. Bu hatalar doğrudan çocuğun maddi ve sosyal gelişimini olumsuz etkiler.

Mahkeme reddi ihtimali: Eksik hazırlanan protokol, hâkimin değişiklik talebiyle geri gelebilir. Bu durumda yeni bir protokol hazırlanması, olası görüş ayrılıkları ve ek duruşmalar nedeniyle dava uzayabilir.

Balgat Hukuk & Arabuluculuk Bürosu olarak protokol hazırlığında önemli bir nokta olarak şunu vurguluyoruz: tarafların her ikisinin de protokolü bizzat incelemesi ve tam olarak anladıktan sonra imzalaması gerekir. Baskı altında ya da içeriği kavranmadan imzalanan protokoller, ileride itiraz zeminleri oluşturabilse de kesinleşmiş karar sonrasında hükmün değiştirilmesi çok sınırlı koşullarda mümkündür.

Protokolün İmza ve Tasdik Süreci

Anlaşmalı boşanma protokolünün geçerli olabilmesi için belirli bir imza ve onay sürecinden geçmesi gerekir:

İmza Aşaması

Protokol, her iki tarafça ıslak imzayla imzalanmalıdır. Protokolün her sayfasının imzalanması ya da paraflanması, ilerleyen süreçte oluşabilecek "bu maddeyi görmedim" itirazlarını engeller. İmzalar noter huzurunda atılmak zorunda değildir; ancak noter onaylı imza, protokolün mahkemede daha güçlü bir kanıt değeri taşımasını sağlar.

Mahkemeye Sunma

İmzalanan protokol, boşanma dilekçesinin eki olarak aile mahkemesine sunulur. Protokolün aslı veya noter onaylı sureti mahkeme dosyasına eklenir. Avukat aracılığıyla UYAP üzerinden yapılan başvurularda protokol elektronik imzalı belge olarak sisteme yüklenir.

Hâkimin Denetimi ve Onayı

Hâkim duruşmada tarafları dinler, iradesinin serbest olduğunu teyit eder ve protokolü TMK 166/3 çerçevesinde inceler. Protokolü uygun bulursa onaylar ve boşanma kararı verir. Bu karar 2 hafta içinde temyiz edilmezse kesinleşir.

Kesinleşme ve Nüfus Tescili

Kararın kesinleşmesiyle birlikte mahkeme, boşanmayı nüfus müdürlüğüne bildirir. Tarafların ayrıca nüfus müdürlüğüne başvurması gerekmez; ancak nüfus cüzdanlarının güncellenmesi için şahsen başvuru yapılabilir. Protokolde mal devrine ilişkin hükümler varsa ilgili tapu müdürlüğü, noter veya banka işlemleri de bu aşamada tamamlanmalıdır.

Protokol Örneğini Nasıl Kullanmalısınız?

İndireceğiniz protokol örneği, genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış doldurulabilir bir şablondur. Kullanırken şu noktalara dikkat etmeniz gerekir:

• Köşeli parantez [...] ve noktalı boşlukları kendi bilgilerinizle doldurunuz.
• Çocuğunuz yoksa velayet, kişisel ilişki ve iştirak nafakası maddelerini metinden çıkarın ya da "tarafların müşterek çocukları bulunmamaktadır" ibaresiyle değiştirin.
• Onay kutusu (□) olan seçeneklerden uygulanacak olanı işaretleyin, diğerini silin.
• Mal paylaşımı bölümünü taşınmaz ve taşıt bilgileriyle somutlaştırın; tapu ve plaka numaralarını ekleyin.
• Protokolü imzalamadan önce mutlaka bir boşanma avukatına gösterin.

Anlaşmalı boşanma protokolünüzün mahkemece onaylanması ve tüm haklarınızı koruyan bir düzenleme içermesi için Balgat Hukuk & Arabuluculuk Bürosu'nun hukuki desteğinden yararlanabilirsiniz. 0312 285 5153 numaralı hattı arayarak veya sağdaki formu doldurarak ilk danışma randevusu alabilirsiniz.