Online Arabuluculuk 2026: UYAP Portalı ve Dijital Toplantı Rehberi

Online arabuluculuk, tarafların ve arabulucunun farklı fiziki mekânlarda bulunarak elektronik ortamda toplantı yapması ve süreci yürütmesidir. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu, dijital toplantıyı yüz yüze toplantı ile eşdeğer kabul etmektedir. Adalet Bakanlığı'nın UYAP arabulucu portalı, başvurudan anlaşma belgesinin e-imza ile imzalanmasına kadar tüm süreci dijital olarak yönetme imkânı sunar. 2026 yılı itibarıyla iş, ticari, tüketici, kira ve aile arabuluculuklarında online toplantı kullanımı hızla yaygınlaşmıştır. Bu rehber; UYAP portalına giriş, tarafların e-tebligat ile davet edilmesi, video konferans araçlarının kullanımı, gizliliğin korunması ve e-imzalı anlaşma belgesinin geçerliliği gibi konuları ayrıntılı şekilde açıklamaktadır.

Online Arabuluculuğun Yasal Çerçevesi

6325 sayılı Kanun, arabuluculuk toplantısının nerede ve nasıl yapılacağını taraflara ve arabulucuya esnek bir şekilde bırakmıştır. Kanun'un genel ilkeleri çerçevesinde online toplantı şu hukuki temeller üzerine oturur:

• İrade serbestisi: Taraflar ve arabulucu mutabık kalırsa toplantı online yapılabilir,
• Eşdeğerlik ilkesi: Online toplantı, yüz yüze toplantı ile aynı hukuki sonuçları doğurur,
• Elektronik imza geçerliliği: 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu uyarınca e-imza ıslak imza ile eşdeğerdir,
• UYAP entegrasyonu: Adalet Bakanlığı UYAP sistemi üzerinden tüm süreç dijital olarak yönetilebilir,
• Tebligat: 7201 sayılı Tebligat Kanunu çerçevesinde elektronik tebligat (e-tebligat) geçerli kabul edilir.

İş ve Ticari Arabuluculukta Online Uygulama

İş Hukuku (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3) ve ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanmasında online toplantıların yaygınlaşması, özellikle pandemi sonrası dönemde hızlanmıştır. İşveren ve işçinin farklı şehirlerde bulunduğu hallerde online toplantı, sürecin tamamlanmasını mümkün kılar. Konuyla ilgili olarak işe iade davası ve 30 gün arabuluculuk rehberimize bakabilirsiniz.

UYAP Arabulucu Portalı ve İşlevleri

UYAP Arabulucu Portalı (arabulucu.uyap.gov.tr), Adalet Bakanlığı tarafından geliştirilen ve siciline kayıtlı arabulucuların kullanımına sunulan dijital iş yönetim platformudur. Portalın temel işlevleri:

Arabulucu İşlemleri

• Dosya açma ve takip: Atanan dosyaların açılması, görüntülenmesi ve sonuçlandırılması,
• Komisyon yönetimi: Görev almak istenilen komisyonların aktif/pasif edilmesi,
• Belge ekleme: Toplantı tutanağı, davet belgeleri ve anlaşma belgesinin sisteme yüklenmesi,
• Toplantı bilgileri: Yapılan toplantıların yer, tarih, saat ve süresinin kayıt altına alınması,
• Anlaşma sonucu kaydı: Sürecin anlaşma, anlaşmama veya katılmama olarak sonuçlandığının bildirilmesi,
• Ücret faturalandırma: Devlet tarafından karşılanan ilk iki saatlik ücretin elektronik ortamda alınması.

Vatandaş ve Vekil İşlemleri

Taraflar ve vekilleri, e-Devlet üzerinden vatandas.uyap.gov.tr adresinden "Arabuluculuk Dosyalarım" hizmetiyle aşağıdaki işlemleri yapabilir:

• Açılmış arabuluculuk dosyalarının görüntülenmesi,
• Toplantı tarih ve saatinin takip edilmesi,
• Elektronik belge sunma,
• Anlaşma belgesinin örneğini indirme,
• Süreç tamamlandığında son tutanağa erişim.

Online Başvuru ve Atama Süreci

Online arabuluculuk süreci aşağıdaki dijital adımlardan oluşur:

1. Adliye Arabuluculuk Bürosuna Elektronik Başvuru

Başvuru, fiziki gidişe gerek olmaksızın UYAP üzerinden ya da arabuluculuk bürosuna e-posta veya KEP ile yapılabilir. Başvuru sırasında istenen bilgiler:

• Tarafların kimlik bilgileri ve iletişim adresleri (e-posta, telefon),
• Uyuşmazlığın konusu (iş, ticari, kira, tüketici, aile vb.),
• Talep tutarı,
• Online toplantı tercihi (varsa açıkça belirtilir).

2. Arabulucunun UYAP Üzerinden Atanması

Büro, listede yer alan ve uzmanlık alanı uyuşmazlığa uygun arabulucuyu otomatik olarak atar. Arabulucuya atama bildirimi UYAP üzerinden yapılır.

3. E-Tebligat ile Davet

Arabulucu, tarafları telefon, e-posta veya elektronik tebligat (e-tebligat) ile ilk toplantıya davet eder. KEP adresi olan taraflara doğrudan KEP üzerinden tebligat yapılır. Davetiyede:

• Toplantının online yapılacağı,
• Bağlantı linki veya kodu,
• Tarih, saat ve katılım koşulları,
• Kimlik doğrulama yöntemi belirtilir.

4. Online Toplantı

Toplantı UYAP modülü, Teams, Zoom veya Meet üzerinden gerçekleştirilir. Arabulucu, oturumu yönetir ve taraflara süreç hakkında bilgi verir. Müzakereler tutanağa geçirilir.

5. Elektronik Tutanak ve Anlaşma Belgesi

Toplantı sonunda tutanak elektronik ortamda imzalanır ve UYAP'a yüklenir. Anlaşma sağlanmışsa, anlaşma belgesi e-imza ile imzalanır.

Dijital Toplantı Araçları (Video Konferans)

Online arabuluculukta kullanılan video konferans araçlarının tercih sıralaması ve özellikleri:

1. UYAP Entegre Video Konferans Modülü

Adalet Bakanlığı, UYAP arabulucu portalına entegre video konferans aracını sunmuştur. Avantajları:

• Kimlik doğrulama otomatik yapılır,
• Oturum kaydı UYAP'a otomatik bağlanır,
• Gizlilik ve veri saklama Bakanlık güvencesindedir,
• Ek bir uygulama indirme gerekmez.

2. Microsoft Teams

Kurumsal kullanıma uygun, KVKK uyumlu sertifikalı platform. Çoklu katılımcı, ekran paylaşımı ve toplantı kaydı özellikleri mevcuttur.

3. Zoom

Yüksek video kalitesi ve geniş katılım kapasitesi sunar. End-to-end şifreleme seçeneği aktifleştirilebilir.

4. Google Meet

Tarayıcı tabanlı, kurulum gerektirmeyen pratik bir alternatiftir. Gmail veya Workspace hesabı ile çalışır.

Gizlilik, KVKK ve Veri Güvenliği

Arabuluculukta gizlilik temel ilkedir (6325 m. 4). Online toplantıda bu ilkenin korunması için aşağıdaki önlemler alınır:

Hukuki Güvenceler

• TCK m. 285 (gizlilik ihlali): Toplantı içeriğinin üçüncü kişilerle paylaşılması suçtur,
• 6325 sayılı Kanun m. 4: Arabulucu, taraflar ve diğer katılımcılar gizliliği koruma yükümlüğü altındadır,
• KVKK uyumu: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca veri işleme aydınlatma yükümlülüğü.

Teknik Önlemler

• Toplantı şifre/PIN ile korunur,
• Bekleme odası özelliği aktif edilir; katılımcılar arabulucu onayı ile alınır,
• Üçüncü kişilerin (dinleyici) toplantıya alınmaması sağlanır,
• Ekran paylaşımı sırasında özel bildirim ve verilerin görünmemesine dikkat edilir,
• Toplantı kaydı ancak tüm tarafların açık rızası ile yapılır.

KVKK Uyumu

Online toplantı öncesi taraflara aydınlatma metni iletilir; veri işleme, saklama süresi ve hakları hakkında bilgi verilir. Platform sağlayıcılarının KVKK uyumlu olması (Türkiye veya AB'de veri merkezi olması) tercih sebebidir.

E-İmzalı Anlaşma Belgesi

Online arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlandığında, anlaşma belgesi elektronik olarak imzalanabilir.

Geçerli E-İmza Türleri

• E-İmza (NES): 5070 sayılı Kanun çerçevesinde nitelikli elektronik sertifika,
• Mobil İmza: GSM operatörlerinin sağladığı SIM tabanlı imza,
• KEP üzerinden imzalama: Kayıtlı elektronik posta ile gönderim imza yerine geçer.

Belgenin Hukuki Niteliği

E-imza ile imzalanan arabuluculuk anlaşma belgesi, ıslak imzalı belge ile aynı hukuki güce sahiptir. Tarafların, varsa vekillerinin ve arabulucunun üçü birlikte e-imzalaması halinde belge:

• İlam niteliği taşır,
• Ayrıca icra edilebilirlik şerhi alınmasına gerek yoktur,
• Doğrudan ilamlı icra takibine konu edilebilir,
• Mahkemece kesin hüküm (kesin delil) olarak değerlendirilir.

Anlaşma belgesinin icraya konulması süreci için arabuluculuk anlaşması icra rehberimize bakınız.

Avantajlar ve Sınırlamalar

Online Arabuluculuğun Avantajları

• Coğrafi engelin kalkması: Farklı şehir, hatta farklı ülkedeki taraflar bir araya gelebilir,
• Zaman ve maliyet tasarrufu: Yol, konaklama ve iş günü kayıpları en aza iner,
• Esnek randevu: Akşam saatleri veya haftasonu toplantı düzenlenebilir,
• Belge ve bilgi paylaşımının kolaylığı: Ekran paylaşımı ile delil hızlıca incelenebilir,
• Engelli ve hareket kısıtlı taraflar için erişilebilirlik: Adliyeye gitme zorunluluğu olmaz,
• Süreç süresinin kısalması: Toplantıların hızla planlanması mümkündür.

Sınırlamalar ve Riskler

• Teknik altyapı gereksinimi: İnternet bağlantısı, kamera, mikrofon zorunludur,
• Dijital okuryazarlık: Yaşlı taraflar veya teknik destek alamayanlar zorlanabilir,
• Beden dilini okumanın güçlüğü: Müzakere dinamikleri yüz yüze kadar etkili olmayabilir,
• Bağlantı kopukluğu: Toplantının yarıda kesilmesi tutanağa geçirilmelidir,
• Kimlik doğrulama: Karşıdaki kişinin gerçekten taraf olduğunun doğrulanması zorunludur.

Pratik Rehber: Online Toplantıya Hazırlık

Online arabuluculuk toplantısına katılacak taraflar için pratik hazırlık listesi:

Teknik Hazırlık

• Stabil internet bağlantısı (en az 5 Mbps),
• Çalışan kamera ve mikrofon test edilmiş olmalı,
• Gerekli uygulama önceden indirilmeli,
• Yedek bağlantı yöntemi (telefon, mobil internet) hazır olmalı,
• Sessiz ve aydınlık bir ortam seçilmeli.

Belge Hazırlığı

• Kimlik belgesi yanında bulundurulmalı,
• Uyuşmazlığa ilişkin tüm belgeler dijital ortamda hazır olmalı,
• Önemli noktalar listelenmiş olmalı,
• E-imza/mobil imza sertifikası güncel olmalı,
• Anlaşma çerçevesi taslağı önceden hazırlanmalı (varsa).

Hukuki Hazırlık

• Vekille temsil ediliyorsa vekaletname güncel olmalı,
• Müzakere edilebilir asgari ve azami sınırlar belirlenmeli,
• Karşı tarafın olası önerileri için önceden hazırlık yapılmalı,
• Gizlilik kuralı ve kayıt iznine ilişkin tutum netleştirilmeli.

Sıkça Sorulan Sorular

Online arabuluculuk hangi davalarda kullanılabilir?

Online arabuluculuk; iş, ticari, tüketici, kira, kat mülkiyeti, aile (ihtiyari) ve diğer hukuk uyuşmazlıklarında uygulanabilir. Tarafların ve arabulucunun mutabakatı gereklidir. Zorunlu arabuluculuk kapsamındaki davalarda da online toplantı tercih edilebilir.

UYAP arabulucu portalına girmek için hangi belgeler gerekir?

Arabulucu sicil numarası, T.C. kimlik numarası ve geçerli e-imza/mobil imza ya da e-Devlet şifresi gerekir. Sicil dışı kişiler portala arabulucu olarak giremez; ancak vatandaş portalı üzerinden taraf olarak dosyalarını görüntüleyebilirler.

Online toplantı kaydı tutulur mu?

Kayıt yalnızca tarafların açık rızası ile yapılır. Genel uygulamada arabulucu yalnızca toplantı tutanağı düzenler, içerik kaydı tutmaz. Tarafların ses/görüntü kayıt talebi gizlilik kuralıyla çelişebilir.

Yurt dışındaki taraflarla online toplantı yapılabilir mi?

Evet. Yurt dışında bulunan tarafların arabuluculuğa katılması online yöntemle pratik hale gelmiştir. Sadece kimlik doğrulama, zaman dilimi farkı ve tebligat süreleri dikkate alınmalıdır.

Online toplantı sırasında bağlantı koparsa süreç nasıl etkilenir?

Bağlantı kopukluğu durum tutanağa geçirilir; toplantı tarafların yeniden bağlanmasıyla devam eder. Tekrarlanan kopukluklar halinde arabulucu toplantıyı erteleyerek yeni gün belirleyebilir. Kanuni süreç süresi (3 hafta + 1 hafta) etkilenmez.

E-imzası olmayan taraf nasıl imza atar?

E-imzası olmayan taraf için iki seçenek vardır: (a) Sadece taraflarca imzalı belge düzenlenir ve sulh hukuk mahkemesinden icra edilebilirlik şerhi alınır, (b) Taraf belgeyi ıslak imzalı şekilde tarayıp gönderir veya posta ile gönderir. UYAP üzerinden mobil imza/e-Devlet entegre çözümler de mevcuttur.

Arabulucu seçimi online süreçte değişir mi?

Arabulucu atama süreci aynıdır; ancak taraflar online toplantı taleplerini başvuru sırasında belirterek bu konuda tecrübeli arabulucu görevlendirilmesini talep edebilirler. Daha fazla bilgi için zorunlu arabuluculuk hangi davalarda rehberimize bakınız.